CEIP A Rúa (Cangas)

Presentación de "Deixando atrás" no Cgai

Tallers Documentals

Ola, bos días a todos e todas. Estamos felices de compartir con vós a estrea no CGAI do noso documental. Cando nos deron a noticia de participar en Cine en curso foi emocionante; moi poucos nenos teñen a oportunidade de facer cine e traballar cun cineasta! Algúns, cando empezamos a gravar, tiñamos dúbidas, parecíanos complicado... pero, despois de visionar moitos fragmentos de documentais e realizar prácticas de rodaxe, sentímonos máis seguros.

Dende o primeiro día comezamos a filmar e seguimos filmando ó longo de todo o curso. Lembramos planos do mundo realmente incribles dos nosos compañeiros/as: o solpor de Dani, o das rochas de Xoel, o travelling de popa de Adri e Xaime, o da chuvia de Roque, o retrato da avoa de Lena, os ceos das nosas nubistas... Moitos destes planos serviron de inspiración para o noso documental.

Cos cineastas aprendemos a facer retratos de mirada, sen palabras, dando importancia á persoa, no lugar que a identifica; a retratala amosando os seus obxectos, partes do seu corpo, a súa voz, o seu espazo favorito. E nos diarios de espazos, a darlle valor ó son ambiente e ó silencio, a elixir a hora (algún de nós erguémonos ó amencer para gravar), ó movemento de cámara, ás liñas de fuga, ...é dicir, a rodar con intención. O noso documental ten moito de:Guest, de Guerín. O travelling dende a ventá do barco para expresar a partida dos emigrantes, cando deixan todo atrás. Buscabamos un día gris, para amosar a tristura da despedida.News from home, de Chantal Akerman. Levounos a incluír o off das cartas no documental. Akerman facía unha lectura moi rápida, fría. Nós queriamos unha lectura tranquila, lenta, algo máis emotiva. Ten skies, de Benning. Queriamos incluír nubes no noso documental en sinal de tristura. Como di o poeta Juan Ramón Jiménez: “Los nubarrones tristes le dan sombras al mar”

Para poñernos na pel dos emigrantes serviunos de moito a documentación. As fotos de Alberto Martí, as poesías de Rosalía de Castro (Adiós ríos, adiós fontes e Pra a Habana) e de Juan Ramón Jiménez (Diario de un poeta recién casado) axudáronnos a comprender o que podían sentir ó partir. Emocionounos conversar con persoas que viviron a emigración e ler as súas cartas.

O noso guión foi elaborado a partir de ideas visuais que xurdiron de poemas, planos de cineastas, planos de compañeiros/as, fotos de arquivo ...O paso seguinte foi decidir onde rodalas. Gravamos nos portos de Cangas e Vigo, no barco de pasaxe, en Cabo Home, na praia de Massó. Por último decidimos entre todos e todas as fases do noso documental.Nunha primeira parte, amosar a partida, a despedida; nun segundo momento centrarnos na travesía e no que deixaban atrás; na terceira parte terminar dunha forma máis emocional e poética, moi inspirados no poema XXXVII de Juan Ramón Jiménez.

Queriamos transmitir a dureza da emigración, da separación dos seres queridos, a morriña dos emigrantes, a emoción das cartas, a importancia da familia. Privilexiamos a expresión das emocións a través de abundantes diarios de espazos. A nosa idea era suxerir con imaxes. Non retratamos directamente ós emigrantes senón a través das súas cartas, do que nos contaron os seus familiares e das fotos.

Todo isto levounos a tomar decisións formais de: Cor: gris, para expresar tristura, morriña, dor, pena, medo,anguria, soidade, monotonía, “vacío”, nada...

Luz: queriamos nubarróns, para rodar con menos luz. Por iso preferiamos rodar ó solpor.Perspectiva: buscabamos filmar o horizonte infinito para dar a sensación de profundidade, de lentitude, monotonía, perdidos na nada.Movementos de cámara: escollemos os travellings para dar sensación de partida, de deixar todo atrás.Son: Queriamos que soase a serea porque nos contaron que sentían medo ó escoitala por se non volvían ver ós seus familiares. E tamén que se escoitase o mar, porque era o son que eles oían durante as longas travesías. En canto ó off, foi difícil escribir o texto onde resumimos o máis relevante que nos explicaron da emigración e tamén elixir os fragmentos das cartas. Era case imposible conseguir silencio para gravalos.

A rodaxe foi agotadora pero divertida, sorprendente. Houbo momentos máxicos como o plano das maletas no peirao. Non se achegaban as gaivotas, tivemos que poñer pan e conseguimos o noso obxectivo. Foi moi emocionante! Por desgraza, este é un dos planos que perdemos. Tamén andamos ás carreiras, tivemos que correr para poder gravar ó Queen Victoria porque saía en 10 minutos e logo para coller o barco de volta a casa. O plano da sala de embarque da Estación marítima pareceunos especial porque hai moita diferenza en velo agora baleiro e silencioso e antes cheo de emigrantes apenados.Na montaxe foi moi difícil decidir entre uns planos e outros. Tiñamos uns 50! Tivemos a sorte de poder ir rodar de novo despois de montar para recuperar algúns que perdemos. Ó final como o noso documental era moi longo, houbo que recortar varios planos.Coa nosa experiencia en Cine en curso aprendemos:

  • A traballar en grupo. Cooperando, tomando decisións por consenso, imos mellorando entre todos e todas.
  • A confiar nas nosas posibilidades e pensar que podemos facer cine sendo uns nenos.
  • A ter paciencia, saber esperar, escoitar, ver.
  • A sentir emocións retratando ás persoas, empatizando con elas, dándolle valor ó cotiá.
  • A observar o cine dende outro punto de vista, valorando o esforzado traballo dos equipos de cine e fixándonos en como foron rodadas as películas.

Para despedirnos, queremos agradecer a Cine en curso esta oportunidade, ás profes por axudarnos, a Ángel por acompañarnos en todo o proceso e a todas as persoas que colaboraron connosco.

IES Plurilingüe Fontem Albei (Fonsagrada)

Presentación de "O camiño do tempo" no Cgai

Tallers Documentals

En O camiño do tempo intentamos reflexar a través dun percorrido como é o noso entorno: lugares, xente, animais, beleza da natureza e a paisaxe, tranquilidade.

Filmamos o día a día da xente que vive aquí, mostrando os contrastes existentes entre as distintas formas de vida: xente nova e xente maior, xente que viviu sempre na Fonsagrada e xente que veu doutros lugares a vivir ao noso concello, aldeas abandonadas e aldeas rehabitadas, etc. Contraste de sensacións entre a nostalxia e a soidade dalgúns pobos e retratados en comparación coa actividade e compañía dos animais doutros lugares e retratados.

Eleximos estas tomas e a construción das mesmas, seguindo un itinerario, e tendo en conta a representatividade das persoas e lugares filmados.

REFERENTES CINEMATOGRÁFICOS

Inspirámonos en Diary I 1973-1977 de David Perlov para rodar a toma da ventá de Romeán onde retratamos a Antonio. Tamén nunha toma de Perfiles campesinos: la vida moderna de Raymon Depardon para rodar a última toma de Ines regresando coas cabras. Ademáis inpirámonos nunha escena de París de Oliver Laxe para filmar a última toma de Antonio, na que aparece en primeiro plano e a aldea de Romeán ao fondo. En La Ville Louvre de Nicolas Philibert para retratar a toda a xente. Para facer o retrato de Amelia inspirámonos especialmente en Daguerrotipos de Agnès Varda. Inspirámonos en Bread Day de Dvortsevoy para filmar as escenas cos animais. Por exemplo, cando se filmaron as toma da vaca Careta ou dos cabalos de Vanja e Rubén, tívose que gravar durante bastante tempo e grazas a isto ocorreron cousas inesperadas, como que a vaca Careta se acercase tanto á cámara. Isto mesmo ocorre en Bread Day co plano da cabra que chama ao macho e éste aparece pola ventá. Arraianos de Eloy Enciso es un claro referente en nuestro documental.

CONCEPCIÓN

A concepción de O camiño do tempo está no traballo dos planos do mundo da Fonsagrada (diarios de espazos, retratos e travellings) desenvolto durante todo o curso. Está formulada como unha viaxe, un itinerario en movemento, visitando moitos lugares e abarcando o extenso territorio da zona da Fonsagrada. Este itinerario fíxose ao longo do día, ata chegar ao final da película co atardecer en Vilafruxilde.

RODAXE

Durante a rodaxe de O camiño do tempo houbo momentos inesperados sobre todo cos animais, como o primeiro plano da vaca Careta, os cabalos de Vanja e Rubén.

Chamounos a atención a reacción dos retratados ante as cámaras, especialmente no caso de Antonio ou Donino, este último falou máis do habitual. E sorprendeunos a naturalidade dos retratados ante a cámara.

MONTAXE

Estivo baseado no itinerario feito.

Foi complicada a elección dalgúns planos como as tomas de Antonio en Romeán, as tomas das vacas de Rubén e sobre todo a hora de montar o son. Foi complicado renunciar a algunhas tomas como a do cartel da Fonsagrada.

CONCLUSIÓNS

Aprendimos a ver en xeral, e particularmente, aprendimos a ver as cousas desde un punto de vista de cineasta.

Fomos conscientes da importancia da planificación e da importancia de tomar as decisións entre todos, o traballo en equipo.

CPI Curros Enríquez (Pazos de Borbén)

Presentación de "Mudando lares" no Cgai

Tallers Documentals

Somos alumnos de 6º curso do CPI Curros Enríquez en de Pazos de Borbén, un pequeno pobo de 3.000 habitantes da provincia de Pontevedra.

Para nós é importante o tema da emigración a Brasil: todos temos algún membro da nosa familia, coñecido ou veciño que emigrou a Salvador de Bahía e moitos deles volveron traendo una grande influencia como son as casas indianas que saen na nosa curtametraxe.

Durante o curso fixemos moitos visionados de fragmentos: nos gustaron máis os de Guerin que despois nos serviu en moitas ocasións de inspiración (sobre todo Tren de Sombras); tamén os fragmentos de Mercedes Álvarez e o contacto que tivemos con ela mediante o blog. Todos estos visionados serviron para cambiar a nosa forma de ver as paisaxes (a luz, o son) e permitíronnos coñecer cineastas que non coñecíamos.

Inspiración

O maior referente para o noso proxecto foi Jose Luís Guerin, tanto para a gravación de espacios como de retratos. Guerin, en Tren de Sombras gravaba desde os pequenos detalles nos que non se sabía o que estábamos a ver ata os planos abertos nos que nos ensinaba todo o espacio, (o que fixemos na gravación das casas indianas). Tamén na casa de Ramiro Castro onde sae un can polo pasillo, nos inspiramos nas ovellas deste mesmo fragmento de Guerin

En Innisfree nos fixamos en como facía os retratos, nos que elixía os lugares habituais da xente (a igrexa, o bar…) e os retrataba presentándoos el mesmo. Nós fixemos igual, retratando aos emigrantes retornados na súa casa, no seu lugar de pasar a tarde… e fumos nós os que puxemos voz a súa historia.

Para gravar os interiores das casas nos fixamos moito en como facía Pere Portabella cando gravaba o interior da casa de Lorca en Mudanza. Tamén nos interesou como empregaba o sonido para conseguir movemento e dar unha determinada impresión dun lugar concreto da casa.

Por último temos como referente a Manuel Mozos en Ruínas. Este é un dos nosos fragmentos preferidos nos que nos inspiramos para gravar a nosa casa indiana abandonada, de tal forma que hai algúns planos que sen darnos conta son practicamente iguais aos del.

Proceso de gravación e rodaxe

Antes de gravar visionábamos fragmentos con Ángel (o cineasta) que nos puideran servir de referencia e, moitas veces levábamos capturas de determinados planos para poder recordalas e telas presentes durante a rodaxe. Sen embargo, moitas veces era despois na clase cando nos dábamos conta ao revisar os nosos planos con Ángel, que moitos eran moi parecídos aos que traballáramos de Guerin, Manuel Mozos ou outros cineastas.

Cousas que nos resultaron difíciles: custounos bastante que a xente se deixara gravar. Non os retratados senón aquela xente coa que queríamos ensinar a vida do pobo. Tamén nos costou atopar como dar movemento aos planos das casas, e moitas delas o teñen gracias ao sonido. Resultábanos difícil facer as panorámicas que tiñamos que repetir moitas veces porque ou íbamos moi rápido, ou non era bo  o movemento. Tamén tivemos mala sorte co tempo, e tivemos que cancelar algún día de gravación, aínda que ao final un dos planos que máis nos gusta é o ruído das gotas da chuvia nas galerías da casa de Ramiro Castro que incluso parece que fan música.

Que nos gustou máis: o que máis disfrutamos é o de traballar xuntos, de facer amigos que estando na mesma clase non coñecíamos moi ben. Tamén coñecemos sitios novos nos que non poderíamos ir se non estiveramos gravando a curtametraxe e sorprendeunos moitas cousas que non coñecíamos do noso pobo.

Conclusión do proxecto: estamos moi contentos de chegar ata aquí porque fixemos un grande esforzo e estamos sorprendidos de todo o que conseguimos facer sendo só uns nenos. Aprendimos a valorar as películas de cine, que non pensamos que fora tan complicado facer cada plano e toda a xente que fai falta para gravar. E nos parece importante o que aprendimos traballando coa xente maior coa que conversamos dándonos  conta que hai moitas persoas que teñen cousas interesantes que nos poden contar.

Institut Quatre Cantons (Barcelona)

Estrena del film a l'institut

Tallers Documentals

Avui, darrer dia del curs, hi ha hagut una jornada de portes obertes al nostre institut, el Quatre Cantons.

Nosaltres, l'Óscar, en Joan, en Pau, l'Oriol i en Pol, hem presentat el film documental "Memòries d'una fàbrica".

Primer les famílies han visitat l'exposició que havíem muntat a través de la qual preteníem explicar tot el procés de la concepció del film, el rodatge i el muntatge. Després han pogut veure el nostre “making off”, i a continuació, hem projectat el documental. Tothom ens han donat l'enhorabona pel nostre treball!

Ha estat especialment emocionant que vingués la Carme, la senyora que va participar en la pel·lícula. Li va agradar moltíssim i va estar molt contenta de compartir les seves experiències de vida i el seu coneixement del passat del barri amb les famílies que van venir a veure el documental.

Després de dues projeccions, i quan ja estàvem a punt de marxar, va aparèixer en Ricard Casabayó, l'artista del qual vam fer un retrat al film. Amb ell vam passar una estona molt agradable i divertida. Li van encantar les nostres fotos de captures de plans per fer els muntatges. Tant, que les hi vam regalar.  Ens va felicitar molt efusivament i va remarcar la qualitat de la pel·lícula. També va voler que li signéssim el DVD, com si fóssim directors de cine importants!  

Va ser una jornada molt important per nosaltres. Ens vam sentir orgullosos de la feina que havíem fet!

 

 

 

Escola Riera de Ribes (Sant Pere de Ribes)

El Racó de Petit Cinema a l'Escola Riera de Ribes

Tallers Documentals

Bon dia a tothom,

Aquí us deixem una mostra del treball realitzat al llarg de tot el curs pels alumnes de 1r, 2n, i 3r de l'Escola Riera de Ribes dins de les sessions del Racó de Petit Cinema.

Totes aquestes imatges són els resultats de les diferents propostes de treball fetes al Racó.

Esperem que us agradin!!!

 

Institut Castellet - 1r de batxillerat (Sant Vicenç de Castellet)

Estrena de 'El curs del temps'

Tallers Documentals

El curs del temps

 

Som els alumnes de primer de Batxillerat de l’Institut Castellet de Sant Vicenç de Castellet, a la comarca del Bages. Esperem que el nostre documental us hagi agradat.

Vam partir de la idea que ens agradaria conèixer espais del nostre entorn. Espais on sovint hi anem per trobar-nos amb els nostres amics i que van despertar la nostra curiositat. Alguns d’aquests espais estaven fortament vinculats amb el passat industrial i rural de Sant Vicenç. El creixement del nostre poble va dependre també de la industrialització. En aquest procés, moltes famílies van haver de decidir si es quedaven al camp o emigraven als pobles i ciutats. En qualsevol cas, la vida era dura, i això és el que també volíem treballar: les sensacions que ens despertava aquest passat i la memòria dels seus protagonistes lligada al riu. Per això vam decidir centrar el nostre documental en les fàbriques que van fer créixer el nostre poble, i en les famílies que van decidir quedar-se a la vinya i viure al camp.

 

Estructura del film

Com el vam construir:

En primer lloc vam voler trobar els espais que formarien part del nostre documental. Vam començar a cercar localitzacions on ens interessaria filmar.

Volíem tenir present l’èxode rural que va marcar Catalunya amb el soroll i l’olor a cotó, per això vam escollir gravar en dues fàbriques del nostre poble i en un mas de Rocafort.

Per aprofundir més en les històries i els espais vam comptar amb els testimonis de dos encarregats i una treballadora de les dues fàbriques i d’un matrimoni que va quedar-se a viure al camp. En el moment que els vam conèixer vam saber que ens interessava aproximar-nos a aquelles persones tan vinculades als espais que volíem filmar.

 

Visionats i referents cinematogràfics

Els visionats cinematogràfics que ens han inspirat per filmar les fàbriques han estat SHOAH de Claude Lanzman a l’hora de filmar el que queda actualment dels espais i portar al lloc els testimonis per poder tenir una forta relació entre l’espai i la persona. Un altre visionat ha estat RUINAS de Manuel Mozos que ens ha inspirat a l’hora de mostrar una successió d’espais buits i oblidats així com el seu comentari en veu en off i la mateixa intenció de filmar coses que van formar part de la història del nostre poble.

En relació al passat rural ens va inspirar el fragment de MUDANZA de Pere Portabella a l’hora d’explorar amb plans fixes cada habitació buida. També vam tenir com a referent PERFILS CAMPEROLS de Raymond Depardon ja que tal i com ell va fer, vam decidir iniciar el nostre fragment amb un tràveling que recorre el camí a la casa d'en Miquel i la Lourdes. El nostre propòsit a Mas Arboset, com va fer el cineasta, és el de poder conservar la memòria d’una forma de vida en vies de desaparició.

 

Concepció del film

Hores del dia:

Des d’un principi que vam voler mostrar la fàbrica com el pas d’un dia. Presentar-la amb la llum del matí per poder fer un tancament amb els plans dels finestrals de les fàbriques ja que la llum de la tarda que es filtrava entre ells creava un ambient màgic.

 

Rodatge

Ens vam dividir en tres grups: Cal Soler, Cal Balet i Mas Arboset i cada grup va planificar la seva part del documental. Vam fixar les dates de gravació, ens vam traslladar fins als espais amb tot l’equip i cada grup va gravar durant tot un dia.  Després els vam unir per comprovar que hi hagués una continuïtat i un seguiment entre els tres espais.

 Quan vam fer la tria d’espais vam valorar molt les emocions que ens transmetien. Volíem històries vivencials, no didàctiques, per això vam escollir aquelles localitzacions i aquells testimonis capaços de compartir amb nosaltres la seva història.

 

Previst i descobert

Abans de començar el rodatge vam visitar els espais que volíem filmar. Vam fer fotos que més tard vam aprofitar per fer les miniatures que ens servirien de guia per ordenar la concepció dels plans.

Tot i tenir una planificació pensada, en el moment del rodatge vam valorar els rodatges de diferents plans i seqüències que ens van semblar interessants com per exemple el pla de Mas Arboset on es veu el menjador o el pla fosc de les finestres de Cal Balet.

 

Muntatge

En un principi pensàvem que el documental podria estar construït cronològicament, primer parlant i mostrant Mas Arboset, després ensenyant la fàbrica de Cal Soler, i finalment mostrant la restauració de Cal Balet però durant el muntatge vam canviar aquest ordre per poder encaixar millor les tres històries.

Vam decidir utilitzar la veu en off per donar continuïtat entre els tres espais i així marcar un inici i un final al nostre documental. Situar l’entrevista de Mas Arboset al muntatge era molt complicat, per això vam prescindir del diàleg dels testimonis i hi vam afegir més veu en off que ens expliqués la seva vivència a la masia. En el cas de les fàbriques les entrevistes tenien un sentit i encaixaven en el nostre documental, encara que vam haver de renunciar a molts fragments. A  l’hora de muntar el nostre documental vam voler afegir uns “wildtracks” per tal de donar realisme al documental que van ser el so dels telers a Cal Balet, el tren a Cal Soler.

 

Què hem après

La matèria de Cultura Audiovisual ens ha permès conèixer amb més profunditat i sensibilitat la història del cinema i del nostre propi poble. Hem après a tenir paciència, a ser més exigents amb el nostre i a treballar en grup. I evidentment aspectes molt més tècnics del cinema com la importància d’un bon enquadrament, la utilització de la llum i intentar donar a les imatges un contingut emocional.

Aquest documental ha significat un viatge al passat, un  retorn a la vida rural i industrial. Hem vist l’esforç de molta gent durant tota la seva vida i ens han fet valorar els privilegis que tenim els joves d’ avui dia.

 

Pàgines